ILMIY JURNAL

SURXONDARYO: ILM VA TAFAKKUR

Ilmiy maqolalar va tadqiqotlar jurnali

334
Maqola
535
Muallif
2680
Ko'rishlar
3
Til
Open Access

ЎЗБЕКИСТОН ССРДА МИЛЛИЙ РАҲБАР ХОДИМЛАР ВА КОММУНИСТЛАРНИНГ ҚАТАҒОН ҚИЛИНИШИ

Қаҳрамон Ражабов тарих фанлари доктори, профессор, Ўзбекистон ФА Тарих институти бош илмий ходими
Nashr qilingan sana 2026-yil, 1-son
Sahifalar 53-65
Ko'rishlar 7
PDF Yuklab olish
Abstrakt

Мақолада ХХ асрнинг 20–30-йилларида Ўзбекистон ССРда амалга оширилган сиёсий қатағонларнинг сабаблари, бориши ва фожиали оқибатлари тарихий манбалар асосида таҳлил қилинади. Тадқиқотда “қосимовчилик”, “бадриддиновчилик”, “наркомпрос иши” ва “ботир гапчилар” каби сунъий равишда тўқилган сиёсий жараёнларнинг моҳияти очиб берилган. Шунингдек, совет режимининг миллий раҳбар ходимлар ва зиёлиларни йўқотиш орқали тоталитар тузумни мустаҳкамлашга қаратилган стратегик мақсадлари ёритилган.

Kalit so'zlar
Ўзбекистон ССР сиёсий қатағон совет режими “қосимовчилик” миллий зиёлилар “катта террор” ГУЛАГ Акмал Икромов Файзулла Хўжаев маориф тизими.
Maqola PDF

Maqolaning to'liq PDF nusxasi

Maqolani o'qish uchun PDF faylni oching yoki yuklab oling.

Foydalanilgan adabiyotlar
  1. Қаранг: Ражабов Қ. Ўзбекистон ССРда совет режимининг қатағон сиёсати ва унинг оқибатлари (1917-1991 й.). – Б. 117-128.
  2. Ўзбекистон Коммунистик партияси съездларининг резолюция ва қарорлари. –Тошкент: Ўздавнашр, 1958. –Б. 280-282.
  3. Ўзбекистон Коммунистик партияси тарихининг очерклари. –Тошкент: Ўзбекистон, 1964. –Б. 223-224
  4. [1]Ҳошимов С. Совет ҳокимиятининг қатағон сиёсати ва унинг оқибатлари (1917-1936 й.). –Тошкент: Akademnashr, 2018. –Б.162.
  5. Ўзбекистон Миллий архиви, 1714-фонд, 5-рўйхат, 130-иш, 2-варақ.
  6. Ўзбекистон Миллий архиви, 1714-фонд, 5-рўйхат, 134-иш, 74-76-варақлар.
  7. «Правда Востока» (Ташкент). 1 апреля 1930 г.; «Қизил Ўзбекистон» (Тошкент). 1930 йил 20 июнь.
  8. Катанян Р. Против Касымова – против касымовщины (Речь государственного обвинителя по делу судебных работников Узбекистана). – Ташкент: Узгиз, 1931. – 125 стр.
  9. Коммунистическая партия Узбекистана в резолюциях и решениях съездов и пленумов ЦК. Том первый. 1925-1937. –Ташкент: Узбекистан, 1987. –С.533-534.
  10. Убайдуллаев Ў.Қ. Ўзбекистонда 20 – 30-йилларда мустабид тузумга қарши миллий мухолифат ҳаракати (маҳаллий зиёлилар фаолияти мисолида).: Тарих фанлари номзоди ... диссертация автореферати. – Тошкент, 2004. –Б.19.
  11. Ўзбекистон Миллий архиви, 1714-фонд, 5-рўйхат, 1508 – 1525-ишлар.
  12.  “Қизил Ўзбекистон”, 1932 йил 7 май; “Правда Востока”, 16 июня 1932 г. ва б.
  13.  “Қизил Ўзбекистон”, 1932 йил 18 июнь (лотин алифбосида).
  14. Андижон ВДА, 59-фонд, 1-рўйхат, 925-иш, 2-варақ.
  15. Ўзбекистон Миллий архиви, 1714-фонд, 5-рўйхат, 1509-иш, 10-варақ.
  16.  “Қизил Ўзбекистон”, 1932 йил 18 июнь (лотин алифбосида); Катанян Р. Бадреддиновщина. -Ташкент-Самарканд: Узгиз, 1932. - С. 14.
  17. Ўзбекистон ДХХА, П-27705, № 109612-иш, 10 томлик.
  18. Ўзбекистон ДХХА, П-27705. Ўн томлик. Том 5. 344-353-варақлар.
  19. Ҳошимов С. Наркомпрос иши билан боғлиқ янги маълумотлар // “АДУ. Илмий хабарнома”, 2012. № 1. – Б. 47.
  20. Қаранг: Каримов Н. Шоирнинг фожиали тақдири // Боту. Танланган асарлар. – Тошкент: “Шарқ”, 2004. – Б. 18 – 19.
  21. Ўзбекистон ДХХА, П-27705. Ўн томлик. Том 5. 15-варақ.
  22. Васильева В. Боту ҳақида эсдаликлар // Боту. Танланган асарлар. – Б. 171 – 175.
  23. Ҳодиев Э. Отам ва болалигим ҳақида // Боту. Танланган асарлар. – Б. 179 – 188.
  24. Ўзбекистон ДХХА, П-33391 ва П-7876.
  25. Ҳошимов С. “Темур” гуруҳи ва унинг тақдири // “ЎзМУ хабарлари”, 2010. Махсус сон. – Б. 43 – 50.
  26. Среднеазиатский кишлак в годы большого террора. Документы и материалы. Составители: Р. Шамсутдинов, Э. Юсупов, С. Хошимов, Э. Дусматов. – Андижан, 2007. – С. 34 – 55.
  27. Қаранг: Абдулла Қаҳҳор. Ёшлар билан суҳбат. – Тошкент: Ёш гвардия, 1968. – Б. 140.
  28. Каримов Н. “Катта қирғин”нинг келиб чиқиш сабаблари ва омиллари. – Тошкент: “Фан”, 2013. – Б. 75.
  29. Бу ҳақда қаранг: Ражабов Қ. Ўзбекистон ССРда совет режимининг қатағон сиёсати ва унинг оқибатлари (1917-1991 й.). – Б. 173-190.
  30. Шамсутдинов Р. Қатағон қурбонлари (1937 йил 10 август – 5 ноябрь). Иккинчи китоб. –Тошкент: “Шарқ”, 2007; Қатағон қурбонлари (1938 йил февраль, сентябрь). Бешинчи китоб. – Тошкент: “Sharq”, 2009.
  31. Қаранг: “Известия” (Москва). 14 марта 1938 г.; “Правда” (Москва). 14 марта 1938 г.
  32. Қаранг: Судебный отчет по делу антисоветского «право-троцкисткого блока». – Москва: Юридическое изд. НКЮ СССР, 1938; Процесс Бухарина. 1938 г. Сборник документов. – Москва, 2013.
  33. Возврашенные имена. Сборник публицистических статей в 2-х книгах. Составитель: А.Проскурин. – Москва: АПН, 1989.
  34. 1963-1988 йилларда совет давлати томонидан Г.Ягодадан ташқари барча қатағон қилинган 20 нафар киши ўлимидан сўнг реабилитация қилинди. Бу ҳақда қаранг: “Известия ЦК КПСС” (Москва). 1989. №1. – С. 114-120.
  35. Ражабов Қ. Ўзбекистон ССРда совет режимининг қатағон сиёсати ва унинг оқибатлари (1917-19991). – Б. 178.
  36. Қаранг: Каримов Н. Усмон Носир. – Тошкент: “Шарқ”, 1993. 208 бет; Ўша муаллиф. Усмон Носирнинг сўнгги кунлари. – Тошкент: “Шарқ”, 1994. 256 бет.
  37. Турдиев Ш. Улар Германияда ўқиган эдилар. – Тошкент: “Академ-Хизмат”, 2006. – Б. 105 – 114.
  38. Ўзбекистон ДХХА, П-31922, 6 томлик. Т. 6. 1 – 433-варақлар.

How to Cite

Қаҳрамон Ражабов тарих фанлари доктори, профессор, Ўзбекистон ФА Тарих институти бош илмий ходими. (2026). ЎЗБЕКИСТОН ССРДА МИЛЛИЙ РАҲБАР ХОДИМЛАР ВА КОММУНИСТЛАРНИНГ ҚАТАҒОН ҚИЛИНИШИ. Surxondaryo: Ilm va Tafakkur, 1, 53-65. https://doi.org/10.37547/surxon-2026-1-274
7 Ko'rishlar
2026 Nashr yili
53-65 Sahifalar
CC BY 4.0 Ushbu maqola Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi ostida nashr etilgan.