ILMIY JURNAL

SURXONDARYO: ILM VA TAFAKKUR

Ilmiy maqolalar va tadqiqotlar jurnali

403
Maqola
654
Muallif
3321
Ko'rishlar
3
Til
Open Access

MAMLAKATIMIZDA MUHRLARNING PAYDO BOʻLISHI TARIXI HAQIDA

Tursunov Nurullo Narzullayevich Termiz iqtisоdiyоt vа servis universiteti “Tarix” kafedrasi dоtsenti, tаrix fаnlаri dоktоri (DSc)
Nashr qilingan sana 2025-yil, 4-son
Sahifalar 33-37
Ko'rishlar 11
PDF Yuklab olish
Abstrakt

Ushbu maqolada muhrlarning qadimiy madaniyat va maʼnaviyatdagi oʻrni, ularning huquqiy, diniy va madaniy ahamiyati yoritilgan. Muhrlar hujjatlarning haqiqiyligini tasdiqlash, shaxs yoki tashkilotga tegishlilikni aniqlash va maʼlum joylarga ruxsatsiz kirishni cheklash maqsadida ishlatilgan. Muallif diniy manbalarda muhrlar qanday qoʻllanilgani haqida misollar keltiradi va muhrlarni oʻrganishda sfragistika fanining ahamiyatini taʼkidlaydi. Shaxsiy kutubxonalar, qoʻlyozmalar va arxeologik topilmalar orqali muhrlarning tarixiy manba sifatidagi qimmati ochib beriladi.

Kalit so'zlar
Muhrlar qadimiy madaniyat qoʻlyozmalar Markaziy Osiyo tarixi sfragistika hujjat haqiqiyligi diniy manbalarda muhrlar muhr sanʼati muhr izi kutubxona muhrlari vakolat ramzi arxeologik topilmalar madaniy meros.
Maqola PDF

Maqolaning to'liq PDF nusxasi

Maqolani o'qish uchun PDF faylni oching yoki yuklab oling.

Foydalanilgan adabiyotlar
  1. Вақф ҳужжати. Қўлёзма. 1305/1887 йил. Муаллиф шахсий кутубхонасида.
  2. Диваев А. А., Ахмеров П. Н. Описание печати Ахмеда Ясеви // Известия общества археологии, истории и этнографии при Императорском Казанском университете. – Казань, 1896. – Т. XIII. – С. 530–537.
  3. Чехович О. Д. Крестьянский обязательства 1914 г. на основании мнимой грамоты Исмаила Самани // Исторические записки АН СССР. – Т. 33 / отв. ред. Б. Д. Греков. – М.: Изд-во АН СССР, 1950. – С. 259–270.
  4. Жувонмардиев А. Нодир саҳифалар. – Тошкент, 1977. – Б. 32–36.
  5. Зиёдов Ш. Ю. XV–XX аср бошларида Марказий Осиёда кутубхоначилик тарихи (қўлёзма манбалар ва улардаги муҳрлар таҳлили асосида): тарих фанлари доктори диссертацияси. – Тошкент, 2022. – 272 б.
  6. Зиёдов Ш. Материалы по Среднеазиатской сфрагистике (Ташкент. XIX – начало XX вв.): монография. – Самарканд: МИЦАИ, 2020. – 160 с.
  7. Иршоднома. Қўлёзма. Самарқандлик С. Қаюмова хонадонида сақланади.
  8. Иршоднома. Қўлёзма. Тойлоқлик Шерозхон Ҳаётхон ўғли хонадонида сақланади.
  9. Mellaart J. Çatal Hüyük. A Neolithic Town in Anatolia. – London, 1967. – P. 218.
  10. Amiet P. Glyptique Susienne // Des origines à l’époque des Perses Achéménides (MDAI, XLIII). – Paris, 1972. – P. 147–161; Массон В. М. Первые цивилизации. – Л., 1989. – С. 191; Антонова Е. В. К проблеме функций печатей ранних земледельцев Востока // СА. – 1984. – № 4. – С. 26–34; Сарианиди В. И. Сиро-хеттское происхождение Бактрийско-Маргианской глиптики // ВДИ. – М., 1999. – № 1. – С. 53.
  11. Baghestani Suzanne. Metallene Compartimentsiegel aus Ost-Iran, Zentralasien und Nord-China // Archäologie in Iran und Turan. – Band 1. – Leidorf, 1997. – P. 3–8.
  12. Сарианиди В. И. Сиро-хеттское происхождение Бактрийско-Маргианской глиптики. – С. 53; Winckelmann Sylvia. Intercultural Relations between Iran, the Murghabo-Bactrian Archaeological Complex (BMAC), Northwest India and Failaka in the Field of Seals // East and West. – Vol. 50. – 2000. – P. 43–95; Salvatori S. Bactria and Margiana Seals // East and West. – Vol. 50. – 2000. – P. 97–145.
  13. Аскаров А. А. Древнеземледельческая культура эпохи бронзы Юга Узбекистана. – Тошкент: Фан, 1977. – 248 с.
  14. Сарианиди В. И. Древние земледельцы Афганистана. – М.: Наука, 1977. – 86 с.
  15. Буряков Ю. Ф. Новые данные к стратиграфии городища Кульата // ОНУ. – 1978. – № 9. – Тошкент: Фан. – С. 38–42.
  16. Бабаяров Г. Древнетюркские монеты Чачского оазиса. – С. 44–63.
  17. Смирнова О. И. Сводный каталог согдийских монет. – С. 391; Бабаяров Г. Древнетюркские монеты Чачского оазиса. – С. 52–70.
  18. Бабаяров Г. Древнетюркские монеты Чачского оазиса. – С. 52–70.; Fayzulla O. The Craftsmanship of the Emirate of Bukhara at the Second Half of the XIX Century – the Beginning of the XX Century // The American Journal of Interdisciplinary Innovations and Research. – 2020. – Vol. 2. – No. 11. – P. 33–38.

How to Cite

Tursunov Nurullo Narzullayevich Termiz iqtisоdiyоt vа servis universiteti “Tarix” kafedrasi dоtsenti, tаrix fаnlаri dоktоri (DSc). (2025). MAMLAKATIMIZDA MUHRLARNING PAYDO BOʻLISHI TARIXI HAQIDA. Surxondaryo: Ilm va Tafakkur, 4, 33-37. https://doi.org/10.37547/surxon-2025-4-170
11 Ko'rishlar
2025 Nashr yili
33-37 Sahifalar
CC BY 4.0 Ushbu maqola Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi ostida nashr etilgan.